CHATGPT OKURYAZARLIK ÖLÇEĞİNİN TÜRKÇEYE UYARLANMASI; GEÇERLİLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI

Bu çalışmada Lee ve Park (2024) tarafından geliştirilen “ChatGPT Okuryazarlık Ölçeği’nin” Türkçe versiyonunun geçerlilik ve güvenirlik çalışmasını gerçekleştirmek amaçlanmıştır. Bu psikometrik çalışma bir devlet üniversitesinde uygulanmıştır. Çalışma 648 üniversitesinin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Veriler, Mayıs-Haziran 2025 tarihleri arasında çevrimiçi bir anket ve kolayda örnekleme yöntemi kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde SPSS 26 ve AMOS 24 programları kullanılmıştır. Ölçeğin psikometrik özelliklerini değerlendirmek amacıyla madde analizi, açıklayıcı faktör analizi, doğrulayıcı faktör analizi, yakınsak ve ıraksak geçerlilik istatistikleri, Cronbach Apha iç tutarlılık katsayısı, bağımlı örneklem t-testi ve sınıf içi korelasyon analizleri uygulanmıştır. Ölçeğin Kapsam Geçerlilik İndeksi 0,92’dir. Ayrı örneklemlerde yapılan Açıklayıcı Faktör Analizi (AFA) ve Doğrulayıcı Faktör Analizi DFA sonucunda uyarlama yapılan orijinal ölçekteki ile benzer şekilde toplam 25 madde ve beş alt faktör doğrulanmıştır. Ölçeğin Cronbach Alpha değeri her iki örneklem için de 0,90'ın üzerindedir. Beş faktörlü yapıda toplam varyansın %72,275’ini açıklanmıştır. AFA’da elde edilen 25 maddelik ve beş faktörlü yapı DFA’da doğrulanmış, yakınsak ve ıraksak geçerlilik istatistikleri sağlanmıştır. Test-tekrar test sonuçları ölçeğin yüksek güvenilirliğe sahip olduğunu göstermiştir. ChatGPT okuryazarlık ölçeği, bireylerin ChatGPT okuryazarlık algılarının değerlendirilmesi için geçerli ve güvenilirdir.

The aim of this study was to conduct a validity and reliability study of the Turkish version of the “ChatGPT Literacy Scale” developed by Lee and Park (2024). This psychometric study was conducted at a state university. The study involved 648 university students. Data were collected between May and June 2025 using an online survey and convenience sampling. SPSS 26 and AMOS 24 were used for data analysis. To evaluate the psychometric properties of the scale, item analysis, exploratory factor analysis, confirmatory factor analysis, convergent and divergent validity statistics, Cronbach’s Alpha internal consistency coefficient, paired-sample t-test, and intraclass correlation analyses were applied. The scale’s Content Validity Index is 0.92. As a result of the Exploratory Factor Analysis (EFA) and Confirmatory Factor Analysis (CFA) conducted on separate samples, a total of 25 items and five subfactors were confirmed, similar to the original adapted scale. The Cronbach’s Alpha value of the scale is above 0.90 for both samples. The five-factor structure explains 72.275% of the total variance. The 25- item, five-factor structure obtained in EFA was confirmed in CFA, and convergent and discriminant validity statistics were established. Test-retest results indicate that the scale has high reliability. The